Beroep op verantwoordelijkheid NS en ProRail

dinsdag 16 december 2014
timer 4 min

De eisen die het Rijk de komende tien jaar stelt aan NS en ProRail zijn opgeschroefd. Opvallend is het beroep van het Rijk op de maatschappelijke verantwoordelijkheid.

Staatssecretaris Mansveld van Infrastructuur en Milieu tekende gisteren de vervoerconcessie voor het hoofdrailnet met president-directeur van NS Timo Huges, en de beheerconcessie voor het spoornet met waarnemend president-directeur Patrick Buck van ProRail. Beide contracten gaan in op 1 januari 2015 en duren 10 jaar.

Stopcontacten
In de vervoerconcessie heeft Mansveld specifieke verbeteringen opgenomen voor de reizigers, zoals stopcontacten in zowel eerste als tweede klas in de nieuwe Sprinters (vanaf 2019) en Intercity’s (vanaf 2021). Vager geformuleerd, en doorspekt met ontsnappingsclausules, zijn de eisen aan een betrouwbare dienstverlening en goede service voor reizigers.

Staatssecretaris Mansveld: “NS en ProRail beginnen aan een nieuwe periode met meer ambitie, meer samenwerking en meer transparantie. Voor mij staat voorop dat reizigers tevreden moeten zijn. Zo moet in 2019 minstens 80 procent van de reizigers NS een 7 of meer geven voor haar prestaties.” Nu is die ‘bodemwaarde’ 74 procent.

Winterweer
Ook moeten NS en ProRail op grond van de contracten beter met elkaar én met andere partijen in de spoor- en ov-sector gaan samenwerken. Mansveld heeft verbeterprogramma’s vastgesteld, die ProRail en NS samen moeten gaan uitvoeren, zoals de aanpak van overlast door winterweer en de invoering van het Europese beveiligingssysteem Ertms.

Mansveld legt haar prioriteiten aan de vervoerder en beheerder jaarlijks vast in een beleidsprioriteitenbrief. De prioriteiten werken NS en ProRail vervolgens uit in het jaarlijkse vervoerplan en beheerplan. Zo moet NS volgend jaar de reisinformatie verbeteren over de reis in de hele ov-keten en moet ProRail de prestaties transparanter maken.

Relatief nieuw is dat decentrale overheden, consumentenorganisaties, verladers en vervoerders jaarlijks adviseren over de invulling van de jaarplannen. Deze werkwijze is al toegepast bij de totstandkoming van het vervoerplan en beheerplan voor 2015. Mansveld heeft deze plannen gisteren naar de Tweede Kamer gestuurd.

Prikkels
De concessies bevatten prikkels om de prestaties jaarlijks te verbeteren. Als NS niet voldoet aan de afspraken in het vervoerplan volgt een boete van maximaal 6,5 miljoen euro. Voor ProRail geldt een boete van 2,75 miljoen als de beheerder zich niet houdt aan de afspraken uit het beheerplan. De reizigers- en consumentenorganisaties mogen voorstellen doen voor de besteding van het geld.

Op initiatief van de ChristenUnie is aan het vervoercontract toegevoegd dat NS naar redelijkheid bijdraagt aan de kosten van fietsenstallingen bij stations. En NS heeft toegezegd mee te werken aan een convenant over fietsparkeren. Een andere afgedwongen aanpassing door het parlement is dat NS niet eenzijdig chipkaartpoortjes mag sluiten in stations. Als NS en gemeente er samen niet uitkomen treedt het Rijk op als bemiddelaar.

Reizigerswensen
Opvallend is de gewijzigde houding van het Rijk ten opzichte van NS. Het spoorbedrijf komt niet meer weg met een beroep op de verzelfstandigde positie, of op concurrentiegevoelige informatie. NS moet de ‘reizigers centraal stellen in denken en handelen, actief inspelen op reizigerswensen en intensief samenwerken met consumentenorganisaties’.

Voor een goede deur-tot-deur-reis met de vervoerder moet NS ook samenwerken met decentrale overheden en regionale vervoerders. ‘NS is vanwege haar publieke functie transparant en aanspreekbaar richting de concessieverlener, andere betrokken partijen in de spoorsector en de maatschappij’.

Monopoliepositie
ProRail krijgt ingepeperd dat het beheer van de infrastructuur ‘grotendeels wordt gefinancierd uit publieke middelen’. Deze middelen moeten ‘op een verantwoorde, effectieve en efficiënte wijze’ worden besteed. Aangezien ProRail een monopoliepositie heeft op het spoornet moet de beheerder ‘oog hebben voor de wensen van derden en op een adequate wijze omgaat met ideeën, adviezen, informatie en klachten van deze partijen’.

Hoe lang het duurt voor de gewenste mentaliteitsverandering is doorgedrongen tot alle geledingen van NS en ProRail is natuurlijk afwachten. De verwachtingen van het Rijk staan nu in ieder geval duidelijk in een contract. Geen directie die daar omheen kan.

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.
Beroep op verantwoordelijkheid NS en ProRail

Meer artikelen met dit thema

Koninklijke onderscheiding voor bedenker OV-fiets

26 apr om 12:15 uurtimer4 min
Ronald Haverman (55), de bedenker van de OV-fiets, heeft op maandag 26 april een Koninklijke onderscheiding…
Lees verder »

Eringa vertrekt per direct bij Transdev

5 mrt om 16:35 uurtimer2 min
Pier Eringa stopt per direct als topman van Transdev Nederland, omdat zijn taken wegens de coronacrisis behoorlijk…
Lees verder »

Het jaar 2020 samengevat in 11 artikelen

18 dec 2020 timer5 min
Bij het eind van het jaar horen lijstjes. En OV-Magazine houdt van lijstjes. Daarom vatten wij het bijzondere ov-…
Lees verder »

Studenten kunnen spitsmijden tot augustus

13 nov 2020 timer2 min
De landelijke spreidingsafspraken tussen ov-sector en het onderwijs zijn verlengd tot 1 augustus 2021, laat Pedro…
Lees verder »

Wob-verzoek afgewezen; OpenGeo in beroep

22 okt 2020 timer3 min
Stichting OpenGeo deed een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur (wob) over de totstandkoming van de…
Lees verder »

Vitale sector (?)

31 jul 2020 timer3 min
Met het afkondigen van de intelligente lockdown begin maart werd tegelijkertijd een aantal sectoren van vitaal …
Lees verder »

Coronavirus zorgt voor minder trein en bus

16 mrt 2020 timer2 min
In strijd tegen het coronavirus passen ov-bedrijven hun dienstregelingen aan en neemt de sector aanvullende…
Lees verder »

Welke problemen kan deelmobiliteit oplossen?

10 mei 2019 timer2 min
Tijdens de cursusdag New Mobility Experience leert u hoe we deelmobiliteit in kunnen zetten, om hedendaagse…
Lees verder »