Zwitserland biedt meer vervoerders ruimte op hoofdrailnet

vrijdag 28 januari 2022

Sinds eind 2020 zijn in Zwitserland meerdere vervoerders welkom op het hoofdrailnet. De inkomsten die zij hieruit ontvangen, worden opnieuw in het netwerk geïnvesteerd. Mogelijk kan Nederland hier lering uit trekken. 

Het treingebruik door de Zwitsers per hoofd van de bevolking is veel hoger dan in Nederland en dat maakt Intercityverbindingen tot een zeer lucratieve bezigheid. Het Zwitserse hoofdrailnet omvat alle Intercity- en Interregiotreinen. Daarnaast zijn er vele regionale, door de kantons afgegeven concessies, die door andere vervoerders (soms dochters van de spoorwegmaatschappij SBB) uitgevoerd worden. 

Tot december 2020 werd het hoofdrailnet geheel uitgevoerd door de nationale Zwitserse spoorvervoerder SBB, maar in december 2020 ging een nieuwe concessie van tien jaar in. Hierbij zijn ook andere vervoerders welkom op het netwerk, zij het dat SBB hierbij lijnen uitbesteedt. 

Niet zonder slag of stoot 

Aanvankelijk wilde de Zwitserse overheid opnieuw een concessie aan de SBB verlenen, maar dat leverde turbulentie op. Andere vervoerders claimden ook een deel van het hoofdrailnet, zoals de Bern Lötschberg Simplonbahn (BLS), die rond 1906 de Lötschbergspoorlijn opende in het kanton Bern.  

De Zwitserse Eidgenossenschaft (de Zwitserse confederatie – red.) wilde echter de eenheid op het landelijke hoofdnet bewaren en voelde niets voor opsplitsing, hoewel er wel begrip was voor de wensen van andere vervoerders. 

Uiteindelijk is een oplossing gekozen, die voor alle partijen aanvaardbaar was. De concessie is voor de komende tien jaar wél verleend aan de SBB, die de dienstregeling, tarieven en inrichten van knooppunten bepaalt. De regie over het gehele hoofdrailnet blijft dus in één hand, maar SBB besteedt de volgende lijnen uit aan andere vervoerders: 

  • De oude lijn over de Gotthardpas van Zürich naar Locarno wordt uitgevoerd door SüdOstbahn (SOB). De SBB rijdt alle treinen door de nieuwe Gotthardtunnel. 
  • Het traject Neuchâtel – Le Chaux de Fonds – Le Locle wordt door TransN uitgevoerd.  

Deze twee vervoerders zijn onderaannemers van de SBB, waarvoor zij een onderhandelde vergoeding ontvangen. De inkomsten gaan als onderdeel van het totale netwerk naar de SBB. De vervoerders konden om verschillende redenen een beter aanbod doen voor deze verbindingen dan SBB zelf en zo ontstond een duidelijke ‘win-winsituatie’ voor alle partijen.  

De Eidgenossenschaft behoudt de eenheid, SBB de regie en de vervoerders kunnen hun werkpakket op interessante wijze uitbreiden

De Eidgenossenschaft behoudt de eenheid, SBB de regie en de vervoerders kunnen hun werkpakket op interessante wijze uitbreiden.  Aan de concessie van de BLS werd de verbinding Bern – Olten toegevoegd, die tot dan toe ook onderdeel van het SBB-netwerk was. Hier is geen uitbestedingsconstructie met de SBB ontstaan. 

Uiteraard heeft Zwitserland als niet-lid van de EU alle vrijheid om zo’n deal te organiseren, maar wellicht kunnen we toch iets leren van het land met het hoogste ov gebruik per inwoner van Europa.  

Ja dat is zo. Maar vergeet niet, het zijn allemaal publieke Zwitserse ondernemingen. Geen private concerns als Transdev etc zoals in NL.

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.

et een nieuwe generatie Stadler Flirt-treinstellen rijdt de SüdOstbahn (SOB), in opdracht van de nationale spoormaatschappij SBB, op de oude Gottharlijn. © Stadler Rail

Meer artikelen met dit thema

regionale trein Duitsland Shutterstock
flash_onNieuws

Boost aan Duits ov met ‘Neun Euro Ticket’

2 jun om 11:02 uur

Op 1 juni is in Duitsland het ‘Neun Euro Ticket’ ingevoerd. Drie maanden lang kan iedereen - ook mensen uit het…

Lees verder »

Vlaanderen verdeeld over 'mobiliteitsrevolutie'

25 mei om 12:55 uur

Vlaanderen staat aan de vooravond van een trendbreuk met het verleden. Maar waar mobiliteitsminister Lydia…

Lees verder »

Thales implementeert ERTMS Centraal Veiligheidssysteem voor ProRail

17 mei om 15:39 uur

ProRail heeft Thales de opdracht gegund om haar European Rail Traffic Management System (ERTMS) Central Safety…

Lees verder »
Den Haag CS
flash_onNieuws

Stationschefs kunnen zelfsturend alternatief zijn bij computerstoringen   

16 mei om 16:22 uur

Bij massale treinuitval als gevolg van computerstoringen tijdelijk overstappen op spoorboekloos rijden tussen…

Lees verder »
Wim van de Camp Vivianne Heijnen
flash_onNieuws

Scheidend ambassadeur Europees Jaar van het Spoor: “Nu momentum voor de Internationale trein”

10 mei om 17:20 uur

“Als we de Europese treinverbindingen willen verbeteren, moeten we niet blijven overleggen, maar doorpakken. Er…

Lees verder »
waterstoftrein Siemens DB
flash_onNieuws

Siemens en Deutsche Bahn ontwikkelen waterstoftrein met opslagtank-aanhanger

5 mei om 15:13 uur

‘H2goesRail’. Zo heet het Duitse project voor de ontwikkeling van waterstofsystemen voor het spoor. Het eerste…

Lees verder »
flash_onNieuws

TUI gaat nachttreinen aanbieden

3 mei om 13:52 uur

Reisorganisator TUI gaat in Nederland treinreizen aanbieden naar zes Europese steden. Daarvoor gaat de…

Lees verder »
flash_onNieuws

EBS en Transdev bieden op ZaWa

22 apr om 09:54 uur

Voor de nieuwe concessie Zaanstreek-Waterland, die eind 2023 ingaat, hebben zich twee vervoerders gemeld:…

Lees verder »